In harmonie met het Amazoneregenwoud

Geplaatst door

Door Melvin Mackintosh –

Viering Dag der Inheemsen
Op initiatief van een werkgroep, met volle ondersteuning van de Vereniging van Inheemse Dorpshoofden in Suriname (VIDS) en bisdom Paramaribo, is op dinsdag 7 augustus jl. een plechtige woord- en gebedsdienst in de kathedrale basiliek gehouden. Dit ter gelegenheid van de viering van de Dag der Inheemsen en de Internationale Dag van Inheemse Volken op 9 augustus. Voor deze bijzondere dienst was de kathedrale basiliek mooi versierd met inheemse attributen en kunstwerken. De inheemsen uit stad en district die naar de dienst waren gekomen, waren allen feestelijk gekleed in prachtige kleuren.
Met het thema ‘In harmonie met het Amazoneregenwoud’ werd een vol programma afgewerkt. Twee jongeren voerden een rollenspel op waarin de bezorgdheid om het bos tot uiting kwam. Ook het gedicht van de bekende George Ajukana had een boodschap voor bescherming van bos en natuur. De Siritjo Kids voerden een dans op, de dierendans, waarin vogels samen de kostgronden ‘bewerken’.
Maar ook in de bemoediging en de voorbeden was het thema volledig verweven en werd er gebeden dat God de harten van beleidsmakers en machthebbers mocht raken om de juiste besluiten te nemen voor het stoppen van de vernietiging van het Amazoneregenwoud en het verstandiger omgaan met de door God gegeven natuurlijke bronnen.
De werkgroep, bestaande uit harde werkers en enthousiaste inheemse leden uit de katholieke geloofsgemeenschap heeft moeite noch tijd gespaard om een uiting te geven aan de gevoelens van de inheemse bevolking. In de werkgroep zaten ongeveer tien personen waarvan Marie-Josée Artist, Raymond en Nowilla Tawjoeram, Astra Wajwakana, Hariette Vreedzaam en Lucius Romalho er maar een paar zijn die ook meegewerkt hebben aan de vorige gebedsdienst in 2017.

Tamushi
Mgr. Karel Choennie begon zijn preek met het verhaal dat de inheemsen zelf verteld hebben over hoe lijden, ziekte en dood tot stand zijn gekomen. Er woonden vroeger alleen inheemsen. Ze werden niet ziek en dronken kasiri zonder dronken te worden, zei de bisschop. Ze vochten niet en gingen niet dood. Toen de inheemsen Tamushi vroegen om naar de Aarde te komen, stelde Tamushi een voorwaarde. Hij zou afdalen op een gouden trap. Tamushi waarschuwde dat niemand de trap zou aanraken. Helaas was er een persoon die zich niet kon inhouden, zei Mgr. Karel Choennie, en die krabte met zijn nagel de trap om er zeker van te zijn dat het schitterend goud was. Toen Tamushi dat ontdekte, oordeelde hij dat de inheemsen leed zouden voelen, ziekte en geweld en om hem te zien zou men moeten sterven, omdat iemand zich niet gehouden had aan de afspraak.

Amazoneregenwoud
‘Toen ik dit verhaal hoorde, dat al jaren doorverteld werd, dacht ik dat het dezelfde zonde is die in het evangelie wordt genoemd,’ sprak Mgr. Karel Choennie, ‘hebzucht van de mens.’ De bisschop zei dat wij het Amazoneregenwoud vernietigen, een woud dat miljoenen jaren geleden, zoals de deskundigen beweren, is ontstaan. Volgens de deskundigen zal in 2050 de helft van dit oerwoud gekapt zijn. Dan is de helft van dit prachtig en belangrijk Amazoneregenwoud vernietigd.
De bisschop gaf aan dat het bos 7 ½ miljoen vierkante kilometers beslaat en uitgestrekt is over negen landen waaronder Suriname. ‘Het Amazoneregenwoud zorgt voor het grootste deel van alle drinkwater in de wereld en van alle wild op aarde. Het zorgt voor 20% van alle zuurstof,’ zei Mgr. Choennie.
Hij vertelde hoe paus Franciscus de bisschoppen van alle negen landen bijeengeroepen heeft en gezegd dat de kerk in dialoog moet gaan met de inheemsen. ‘De inheemsen wonen al duizenden jaren in harmonie met het regenwoud. Zij kunnen ons het beste zeggen hoe we voort kunnen leven zonder verdere vernietiging van het regenwoud,’ zei de bisschop.

Beschermen van cultuur en taal
Mgr. Choennie: ‘De volken hier kun je volken van het water noemen. De Amazonerivier, net als de andere rivieren, zorgen voor het leven. Soms is er een overstroming, wordt de grond nat en weer droog, dan is de grond vruchtbaarder geworden. Daarom zeggen de inheemsen: A liba e pari a libi, a libi e pari a liba. De rivier stuurt het leven. Wanneer je zorgt voor de rivier, zal de rivier voor je zorgen. En je water geven om te drinken en vis om te eten. Wanneer je zorgt voor het bos, zal het bos je voedsel geven om te leven.’
De bisschop zei dat 80% van alle inheemsen in grote steden wonen en een armoedig bestaan leiden. ‘Ze kunnen niet dansen zoals ze gewend zijn, ze kunnen niet zwemmen in de rivieren zoals ze dat gewend zijn. Elke dag moeten ze vechten om te overleven.’ Mgr. Choennie zei dat de paus gevraagd heeft dat wij gaan zitten en luisteren en manieren vinden om verantwoordelijk om te gaan met het Amazoneregenwoud dat door God aan ons gegeven is.
‘De paus vraagt ons ook om de cultuur en taal van de inheemsen te beschermen,’ zei de bisschop. ‘Daarnet bij het intredelied wisten wij allemaal het Nederlands gedeelte mee te zingen, maar het inheems gedeelte niet. Als je de taal kwijt bent, ben je een rijkdom kwijt. Je verliest de kennis van de ouderen, want die zit in de taal.’

Gemarginaliseerd en gediscrimineerd
In zijn dankwoord sprak Theo Jubitana, voorzitter van de VIDS, over gemengde gevoelens bij de viering van Dag der Inheemsen en de Internationale Dag voor inheemse volken. ‘De staat Suriname heeft de collectieve rechten van inheemse volken nog steeds niet erkend. Tot op de dag van vandaag zijn onze grondenrechten niet wettelijk vastgelegd.
Anno 2018 worden wij inheemsen nog steeds gemarginaliseerd en gediscrimineerd. Onze gronden en hulpbronnen waar we rechtstreeks van afhankelijk zijn, worden ook nu nog, vaak zonder dat we het zelfs weten, letterlijk onder onze voeten, verkocht, verpacht, overgedragen, verkaveld, in concessie gegeven, vervuild, kaalgekapt en leeggeroofd.’
De voorzitter van de VIDS sprak ook over gebrek aan eenheid en saamhorigheid in de inheemse samenleving. ‘Er wordt ook van buitenaf getracht verdeeldheid te zaaien onder onze inheemse broeders en zusters, en soms wordt zelfs openlijk opgeroepen om VIDS niet te accepteren als het overkoepelend orgaan van het traditioneel gezag van de inheemsen in Suriname.’

Rechtvaardige strijd
Theo Jubitana benadrukte dat de inheemsen de strijd voor erkenning van grondenrechten en rechten van inheemse volken in Suriname niet zullen opgeven. Hij ziet in het verzoek van paus Franciscus aan de bisschoppen van de Amazone een bevestiging dat de inheemsen een rechtvaardige strijd voeren. ‘Maar die strijd kunnen wij niet verdeeld voeren. Die rechtvaardige strijd kunnen wij ook niet alleen voeren. Daar hebben wij elk een van u nodig, en alle organisaties en instituten van dit land. En hoewel we zeker strijdbaar zijn, zijn wij inheemsen zijn niet op zoek naar verdeeldheid, wij zijn niet op zoek naar tweedracht, niet voor Suriname, maar zeker niet voor ons. De uitnodiging van de katholieke kerk om samen op te trekken voor wederzijdse bescherming, aanvaarden we daarom heel graag.’

OMHOOG Jaargang 62, editie 33, 19 augustus 2018

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s